ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕ, ಮಾಜಿ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವ Mukul Roy ಸೋಮವಾರ (ಫೆಬ್ರವರಿ 23, 2026) ಮುಂಜಾನೆ ಕೊಲ್ಕತ್ತಾದ ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರಿಗೆ 71 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು.

ಅವರ ಪುತ್ರ ಸುಭ್ರಾಂಶು ರಾಯ್ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವಂತೆ, ಕಳೆದ ಹಲವು ದಿನಗಳಿಂದ ಕೋಮಾ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು ಬೆಳಗ್ಗೆ 1.30 ಗಂಟೆಗೆ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದರು.

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪಯಣ, ಪಕ್ಷಾಂತರಗಳ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರ, ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದ ಅವಧಿ, ಟಿಎಂಸಿ–ಬಿಜೆಪಿ ನಡುವಿನ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣಗಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪರಂಪರೆ ಕುರಿತು 2500+ ಪದಗಳ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

🎓 ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ

ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಅವರು ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಬಿಎಸ್‌ಸಿ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.

University of Calcutta – BSc ಪದವಿ
Madurai Kamaraj University – 2006ರಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ MA

ಶಿಕ್ಷಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವರು ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ನೀತಿ ರೂಪಿಸುವ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ಅರಿವು ಹೊಂದಿದ್ದರು.

🏛️ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನಿಂದ ಟಿಎಂಸಿವರೆಗೆ

1998ರಲ್ಲಿ Mamata Banerjee ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ All India Trinamool Congress (ಟಿಎಂಸಿ) ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.

ಆದರೆ, ಅದಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಅವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರು.

ಟಿಎಂಸಿ ರೂಪುಗೊಂಡಾಗ:

ಸಂಘಟನೆ ಬಲಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ
ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷ ವಿಸ್ತರಣೆ
ಕೇಂದ್ರ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಪರ್ಕ ನಿರ್ಮಾಣ

🚆 ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವರಾಗಿ ಸೇವೆ (2011)

2011ರಲ್ಲಿ ಯುಪಿಎ-2 ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಟಿಎಂಸಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಆಗ ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಆಗಲು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವಾಲಯದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.

ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವರಾಗಿ ಅವರ ಪಾತ್ರ:

ಹೊಸ ರೈಲು ಮಾರ್ಗ ಘೋಷಣೆ
ಪೂರ್ವ ಭಾರತದ ರೈಲ್ವೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಭಿಯಾನ

ಅವರ ಅವಧಿ ಚಿಕ್ಕದಾದರೂ, ರೈಲ್ವೆ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಅನುಭವ ಪಡೆದುಕೊಂಡರು.

🏢 ರಾಜ್ಯಾಸಭಾ ಸದಸ್ಯತ್ವ

ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಎರಡು ಬಾರಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಿಂದ ರಾಜ್ಯಾಸಭಾ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.

Rajya Sabha ಸದಸ್ಯತ್ವವು ಅವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ನೀಡಿತು.

ಆದರೆ 2017ರಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು.

🔄 ಬಿಜೆಪಿ ಸೇರ್ಪಡೆ – 2017ರ ತಿರುವು

ಪಕ್ಷದೊಳಗಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ನಂತರ 2017ರಲ್ಲಿ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ Bharatiya Janata Party ಸೇರಿದರು.

ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

ಕಾರಣಗಳು:

ಟಿಎಂಸಿ ಒಳಗಿನ ಗಲಾಟೆ
ನಾಯಕತ್ವದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ
ಬಿಜೆಪಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ವಿಸ್ತರಣೆ ತಂತ್ರ

ಅವರು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ತಂತ್ರಜ್ಞನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು.

🗳️ 2021 ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆ

2021ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಕೃಷ್ಣನಗರ ಉತ್ತರ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಬಿಜೆಪಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿ ಗೆದ್ದರು.

ಆದರೆ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಟಿಎಂಸಿ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು.

2021ರ ಜೂನ್ 11ರಂದು ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪುತ್ರರೊಂದಿಗೆ ಟಿಎಂಸಿಗೆ ಮರಳಿದರು.

ಈ ತಿರುವು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಯಿತು.

📊 ಪಿಎಸಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಪಾತ್ರ

2021ರ ಜೂನ್ 25ರಂದು ಅವರನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಕಮಿಟಿ (PAC) ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಜುಲೈ 14ರಂದು ಅವರು PAC ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು.

PAC ರಾಜ್ಯದ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

⚖️ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞ – ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ

ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಅವರನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಅವರ ವಿಶೇಷತೆ:

ಸಂಘಟನೆ ಕಟ್ಟುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ
ಒಳರಾಜಕೀಯ ಸಮನ್ವಯ
ಪಕ್ಷಾಂತರಗಳಲ್ಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೌಶಲ್ಯ

🧩 ಟಿಎಂಸಿ–ಬಿಜೆಪಿ ಸಮೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ

ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಏರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಪಾತ್ರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.

ಆದರೆ ಅವರ ಮರಳುವಿಕೆ ಮತ್ತೆ ಟಿಎಂಸಿಗೆ ಬಲ ನೀಡಿತು.

❤️ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು

ಕೊನೆಯ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಅನಾರೋಗ್ಯ
ಕೋಮಾ ಸ್ಥಿತಿ
ಹೃದಯಾಘಾತ

🌍 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ

ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ನಿಧನವು:

ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಶೂನ್ಯತೆ
ಟಿಎಂಸಿ ಒಳಗಿನ ಸಂಘಟನೆಗೆ ಪರಿಣಾಮ
ಬಿಜೆಪಿ–ಟಿಎಂಸಿ ಸಮೀಕರಣದ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ

📈 ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಪರಂಪರೆ

ಸಾಧನೆಗಳು:

✔ ಟಿಎಂಸಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ
✔ ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವ ಸ್ಥಾನ
✔ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಸಂಪರ್ಕ
✔ ಪಿಎಸಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸ್ಥಾನ

ವಿವಾದಗಳು:

✔ ಪಕ್ಷಾಂತರ
✔ ರಾಜಕೀಯ ತಂತ್ರ

🏛️ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಾಂತರ – ಧೋರಣೆ

ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಾಂತರ ಸಾಮಾನ್ಯ.

ಆದರೆ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅದು ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣವೇ ಬದಲಿಸಿತು.

📝 ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ:

ಸಂತಾಪ ಸಂದೇಶಗಳು
ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಪಕ್ಷ ನಾಯಕರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

🔮 ಮುಂದಿನ ದಿಕ್ಕು

ಅವರ ನಿಧನದ ನಂತರ:

ಕೃಷ್ಣನಗರ ಉತ್ತರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆ
ಟಿಎಂಸಿ ಸಂಘಟನಾ ಪುನರ್‌ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಬಿಜೆಪಿ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ

📌 ಸಮಗ್ರ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ

ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ “ಕಿಂಗ್‌ಮೇಕರ್” ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು.

ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ → ಟಿಎಂಸಿ → ಬಿಜೆಪಿ → ಟಿಎಂಸಿ
ಈ ಪಯಣ ಅವರ ರಾಜಕೀಯ ಚಾತುರ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.

🕊️ ಅಂತಿಮ ಮಾತು

71 ವರ್ಷಗಳ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮೂಕುಲ್ ರಾಯ್ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಹಂತಗಳನ್ನು ಕಂಡರು.

ರೈಲ್ವೆ ಸಚಿವರಿಂದ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕೀಯದ ತಂತ್ರಜ್ಞನಾಗುವವರೆಗೆ — ಅವರ ಪಯಣ ರಾಜಕೀಯ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಅಧ್ಯಾಯ.

ಅವರ ನಿಧನವು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯುಗದ ಅಂತ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.